Dalida, właściwie Iolanda Cristina Gigliotti (ur. 17 stycznia 1933 w Kairze, Egipt, zm. 3 maja 1987 w Paryżu, Francja), była francuską piosenkarką, aktorką i modelką włoskiego pochodzenia.
Największą sławę przyniósł jej utwór „Bambino”, a w trakcie kariery nagrała 500 piosenek w 8 językach, sprzedając ponad 170 milionów nagrań na świecie i zdobywając 70 złotych płyt. Koncertowała m.in. w Carnegie Hall w Nowym Jorku i występowała w Polsce.
Dalida była poliglotką i znana z szerokiego repertuaru muzycznego, obejmującego ballady, disco i pop. Jej życie prywatne naznaczone było dramatami osobistymi; zmarła tragicznie w 1987 roku.
| Imię i nazwisko | Iolanda Cristina Gigliotti |
| Pseudonim | Dalida |
| Zawód | Piosenkarka, aktorka, modelka |
| Obywatelstwo | Francja |
| Znak zodiaku | Koziorożec |
| Data urodzenia | 17 stycznia 1933 |
| Miejsce urodzenia | Kair, Egipt |
| Data śmierci | 3 maja 1987 |
| Miejsce śmierci | Paryż, Francja |
| Przyczyna śmierci | Przedawkowanie środków nasennych (samobójstwo) |
| Pochodzenie | Włoskie |
| Typ głosu | Contralto (prawdopodobnie mezzosopran lub kontralt) |
| Języki | Włoski (ojczysty), arabski, francuski, angielski (zaawansowanie), niemiecki, hiszpański (komunikatywnie), japoński (podstawowy) |
| Największe dokonania | Nagranie 500 piosenek w 8 językach, sprzedaż ponad 170 milionów nagrań, zdobycie 70 złotych płyt, debiut w Olympii w Paryżu w 1957, przebój „Bambino”, pierwszy francuski przebój disco „J’attendrai” (1976), Oscary i liczne nagrody muzyczne |
| Filmografia | „Józef i jego bracia” (1954), „Maska Tutanchamona” (1954), „L’inconnue de Hong Kong” (1963), „Io ti amo” (1968), „Le sixième jour” (1986) |
Pseudonim
Pseudonim artystyczny Dalida został wybrany przez Iolandę Cristinę Gigliotti na początku jej kariery. Nazwa ta pochodzi od biblijnego imienia Dalila, z którym artystka zetknęła się podczas występów w teatrze szkolnym. Celowo zmieniła w nim jedno z „l” na „d”, tworząc niepowtarzalną formę, pod którą osiągnęła międzynarodową sławę.
Zawód
Dalida była wszechstronną artystką – piosenkarką, aktorką oraz modelką. Największą popularność zdobyła jako wokalistka, ale przez lata jej działalność obejmowała także liczne role filmowe oraz udział w sesjach zdjęciowych. Wyróżniała się głosem o ciemnej barwie oraz bogatej, trzyoktawowej skali.
Swoją karierę rozpoczynała w Egipcie jako aktorka i modelka, jednak dopiero po przyjeździe do Francji w pełni rozwinęła skrzydła, podbijając światową scenę muzyczną i filmową.
Obywatelstwo
Chociaż Dalida urodziła się w Kairze w rodzinie o włoskich korzeniach, jej obywatelstwem była Francja. To właśnie we Francji odniosła największe sukcesy i została uznana za jedną z najważniejszych postaci kultury muzycznej oraz filmowej tego kraju.
Znak zodiaku
Dalida urodziła się 17 stycznia, zatem jej znakiem zodiaku jest Koziorożec. Osoby spod tego znaku znane są z ambicji i wytrwałości, co również można zauważyć w konsekwentnej i bogatej karierze artystki.
Data i miejsce urodzenia
Iolanda Cristina Gigliotti, znana szerzej jako Dalida, przyszła na świat 17 stycznia 1933 roku w Kairze, w Egipcie. Wychowała się w rodzinie o włoskich korzeniach, co odegrało istotną rolę w kształtowaniu jej tożsamości artystycznej.
Data i miejsce śmierci
Dalida zmarła 3 maja 1987 roku w Paryżu, we Francji. Jej śmierć była wynikiem przedawkowania środków nasennych i została uznana za samobójstwo. Została pochowana na cmentarzu Montmartre w Paryżu, gdzie jej grób zdobi pozłacana statua naturalnej wielkości.
Pochodzenie
Dalida była córką włoskich rodziców, wychowaną w Egipcie. Jej wielokulturowe pochodzenie ułatwiło jej naukę wielu języków oraz przyswojenie różnorodnej stylistyki muzycznej. Od dzieciństwa posługiwała się włoskim, arabskim i francuskim, a w dorosłości poznała również inne języki.
Kariera
Dalida nagrała aż 500 piosenek w ośmiu językach, z czego wiele stało się ponadczasowymi przebojami na całym świecie. Sprzedała ponad 170 milionów nagrań i zdobyła 70 złotych płyt. Jej kariera rozpoczęła się międzynarodowym sukcesem utworu „Bambino” oraz debiutem w paryskiej Olympii w 1957 roku.
W trakcie swojej kariery wprowadzała do repertuaru nowe style muzyczne, takie jak ballada, disco, pop czy rock’n’roll. W 1976 roku za sprawą piosenki „J’attendrai” przyczyniła się do popularyzacji francuskiego disco. Brała udział w renomowanych koncertach, m.in. wystąpiła w Carnegie Hall w Nowym Jorku w 1978 roku.
Dalida nie ograniczała się jedynie do muzyki – zagrała także w kilku filmach, m.in.: „Józef i jego bracia”, „Maska Tutanchamona” oraz „Le sixième jour”. Jej życie prywatne było burzliwe, co wielokrotnie opisywano w mediach, a artystka nierzadko stawała się inspiracją dla twórców filmów i spektakli.
Typ głosu
Dalida posiadała ciemną barwę głosu o skali obejmującej około trzech oktaw. W fachowej terminologii jej głos klasyfikowany był jako mezzosopran lub kontralt. Ta wszechstronność wokalna umożliwiała jej interpretację utworów z różnych gatunków muzycznych, od ballad po energetyczne piosenki disco.
Upamiętnienie i dziedzictwo
Po śmierci Dalidy jej pamięć utrwalono w sztukach teatralnych, filmach dokumentalnych i biograficznych. W 1997 roku w Paryżu nazwano jej imieniem plac i postawiono popiersie, zaś w 2001 francuski rząd wydał znaczek pocztowy z jej wizerunkiem, sprzedany w ponad 10 milionach egzemplarzy.
Grób Dalidy na cmentarzu Montmartre jest popularnym miejscem odwiedzin, a statua naturalnej wielkości symbolizuje jej trwałą obecność w kulturze francuskiej. W Warszawie organizowano spektakle muzyczne upamiętniające artystkę.
Dyskografia (wybrane albumy)
Dalida pozostawiła po sobie liczne albumy, wśród których znajdują się: „Son Nom Est Dalida” (1957), „Le Temps Des Fleurs” (1968), „J’Attendrai” (1975), „Gigi in Paradisco” (1980), a także seria koncertowa „Olympia”. Jej nagrania regularnie zdobywały nagrody i uznanie na całym świecie.
Damian Holecki
Daniel Craig
Danuta Szaflarska
Daria Trafankowska
Dariusz Gnatowski
