Witold Roman Lutosławski (ur. 25 stycznia 1913 w Warszawie, zm. 7 lutego 1994 tamże) był wybitnym polskim kompozytorem, dyrygentem i pianistą, znanym z innowacyjnych technik kompozytorskich oraz mistrzowskiej orkiestracji.
Twórca takich dzieł jak Koncert na orkiestrę, Muzyka żałobna, Gry weneckie czy cykl Łańcuch, zdobył uznanie międzynarodowe, otrzymując m.in. Nagrodę Grammy, Nagrodę Fundacji Léonie Sonning i Polar Music Prize. Wprowadził do muzyki technikę aleatoryzmu kontrolowanego oraz technikę „łańcuchową”.
Lutosławski był zaangażowany społecznie, przewodniczył komisji repertuarowej festiwalu „Warszawska Jesień” i działał w Związku Kompozytorów Polskich. W latach 50. komponował pod pseudonimem Derwid. Został pochowany na Powązkach w Warszawie.
| Imię i nazwisko | Witold Roman Lutosławski |
| Pseudonim | Derwid |
| Zawód | Kompozytor, dyrygent, pianista |
| Obywatelstwo | Polska |
| Znak zodiaku | Wodnik |
| Data urodzenia | 25 stycznia 1913 |
| Miejsce urodzenia | Warszawa, Polska |
| Data śmierci | 7 lutego 1994 |
| Miejsce śmierci | Warszawa, Polska |
| Miejsce pochówku | Cmentarz Powązkowski w Warszawie |
| Wykształcenie | Konserwatorium Warszawskie (klasa kompozycji Witolda Maliszewskiego, klasa fortepianu Jerzego Lefelda, ukończenie 1937) |
| Małżeństwo | Maria Danuta Dygat (od 1946), jeden pasierb |
Pseudonim
Witold Roman Lutosławski stosował pseudonim artystyczny „Derwid”. Pod tym nazwiskiem komponował w latach 50. XX wieku piosenki taneczne i masowe. Pseudonim ten pojawiał się na wielu utworach przeznaczonych dla szerokiej publiczności, odróżniając je od jego poważnej twórczości symfonicznej.
Pseudonim „Derwid” stał się rozpoznawalny szczególnie w kręgach muzyki rozrywkowej, choć Lutosławski był już wówczas uznanym kompozytorem muzyki poważnej.
Zawód
Witold Lutosławski był wybitnym polskim kompozytorem, dyrygentem oraz pianistą. Jego działalność artystyczna obejmowała zarówno komponowanie muzyki symfonicznej i kameralnej, jak i dyrygowanie światowej sławy orkiestrami.
Był także aktywnym członkiem środowiska muzycznego, działając w Związku Kompozytorów Polskich. Swoje umiejętności pianistyczne i kompozytorskie szlifował w konserwatorium pod kierunkiem Witolda Maliszewskiego i Jerzego Lefelda.
Obywatelstwo
Witold Lutosławski przez całe życie pozostawał obywatelem Polski. Swoje największe sukcesy artystyczne i działalność społeczną wiązał przede wszystkim z Polską, gdzie mieszkał, tworzył i występował, a także reprezentował kraj na arenie międzynarodowej.
Znak zodiaku
Witold Lutosławski urodził się pod znakiem Wodnika. Jego data urodzenia przypadała na drugą połowę stycznia, co odpowiada astrologicznemu okresowi tego znaku zodiaku.
Data i miejsce urodzenia
Witold Roman Lutosławski przyszedł na świat 25 stycznia 1913 roku w Warszawie, która należała wówczas do Królestwa Polskiego. Stolica Polski była miejscem, z którym związane były zarówno początki, jak i późniejsze etapy jego życia.
Kariera
Kariera Lutosławskiego obejmowała szeroką twórczość kompozytorską, w tym utwory takie jak „Wariacje symfoniczne”, „I Symfonia”, „Muzyka żałobna”, cykl „Łańcuch” oraz cztery symfonie. Jego „Koncert na orkiestrę” jest jednym z najczęściej wykonywanych dzieł muzyki poważnej XX wieku.
Był innowatorem, stosując techniki takie jak aleatoryzm kontrolowany i własna technika „łańcuchowa”. Lutosławski dyrygował niemal wyłącznie swoimi utworami, występując na scenach 23 krajów i współpracując z renomowanymi orkiestrami światowymi.
Oprócz komponowania, angażował się w działalność społeczną i edukacyjną, był przewodniczącym komisji repertuarowej festiwalu „Warszawska Jesień” oraz działał na rzecz kultury polskiej.
Data i miejsce śmierci
Witold Lutosławski zmarł 7 lutego 1994 roku w Warszawie, która była zarówno miejscem jego urodzenia, jak i śmierci. Został pochowany na cmentarzu Powązkowskim w Warszawie, gdzie spoczywają wybitni polscy twórcy i ludzie kultury.
Nagrody i odznaczenia
Lutosławski był wybitnie nagradzanym twórcą. Otrzymał m.in. Order Orła Białego (1994), Order Budowniczych Polski Ludowej, Order Sztandaru Pracy I i II klasy, Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski, Order Pour le Mérite (Niemcy, 1993) oraz Komandora Orderu Sztuki i Literatury (Francja, 1985).
Był też laureatem prestiżowych międzynarodowych nagród: Nagroda Grammy (1986), Nagroda Fundacji Léonie Sonning (1967), Nagroda Kioto (1993) i Polar Music Prize (1993). Jego III Symfonia przyniosła mu Grammy za „Best Contemporary Composition”.
Wykształcenie
Kompozytor ukończył konserwatorium w Warszawie w 1937 roku. Studiował kompozycję pod kierunkiem Witolda Maliszewskiego oraz fortepian u Jerzego Lefelda, co pozwoliło mu zdobyć solidne podstawy techniczne i twórcze.
Życie osobiste
Witold Lutosławski był żonaty z Marią Danutą Dygat od 1946 roku. Nie miał własnych dzieci, jednak posiadał pasierba. Przez wiele lat całe życie prywatne ściśle łączyło się z jego działalnością artystyczną.
Działalność społeczna i kulturalna
Kompozytor był aktywnym działaczem kultury: należał do Związku Kompozytorów Polskich, zasiadł w Obywatelskim Komitecie Odbudowy Zamku Królewskiego, a w czasie „Solidarności” zaangażował się w przemiany społeczno-polityczne.
Patronował wielu instytucjom i ulicom w Polsce, a rok 2013 ogłoszono Rokiem Lutosławskiego, co świadczy o trwałym znaczeniu jego dorobku w polskiej kulturze.
Witold Pyrkosz
Włodzimierz Wysocki
Wojciech Jabłoński
Wojciech Kilar
Wojciech Mann
