Janusz Majewski

Janusz Marian Majewski (ur. 5 sierpnia 1931 we Lwowie, zm. 10 stycznia 2024 w Warszawie) – polski reżyser filmowy, dramatopisarz, pisarz, scenarzysta i wykładowca akademicki, używający również pseudonimów Patrick G. Clark i G.J. Sandbarmay.

Twórca takich filmów, jak „Zaklęte rewiry”, „C.K. Dezerterzy”, „Sprawa Gorgonowej” i „Excentrycy, czyli po słonecznej stronie ulicy”. Laureat licznych nagród filmowych, w tym Platynowych Lwów oraz odznaczeń państwowych.

Wykładowca i rektor szkół filmowych, autor książek i sztuk teatralnych, wielokrotnie nagradzany za wkład w polską kulturę. Pochowany na cmentarzu Wojskowym na Powązkach.

Pseudonim

Janusz Majewski w swojej pracy twórczej posługiwał się pseudonimami artystycznymi Patrick G. Clark oraz G.J. Sandbarmay. Pseudonimy te wykorzystywał między innymi w działalności literackiej i teatralnej, m.in. podpisując sztukę „Upiór w kuchni”.

Zawód

Janusz Majewski był reżyserem filmowym, dramatopisarzem, pisarzem, scenarzystą oraz wykładowcą akademickim. Jego wszechstronność uwidaczniała się zarówno w działalności filmowej, jak i piśmienniczej oraz pedagogicznej.

Oprócz reżyserii filmów fabularnych i telewizyjnych, angażował się także w prowadzenie zajęć na uczelniach artystycznych, co potwierdza długoletnia aktywność w Państwowej Wyższej Szkole Filmowej w Łodzi oraz Warszawskiej Szkole Filmowej.

Obywatelstwo

Janusz Majewski posiadał obywatelstwo polskie. Jego działalność artystyczna, akademicka oraz społeczna odbywała się głównie w Polsce, a nagrody i odznaczenia, które otrzymał, potwierdzają uznanie w kraju.

Znak zodiaku

Data urodzenia Janusza Majewskiego przypadała na 5 sierpnia, co oznacza, że jego znakiem zodiaku był Lew. Osoby spod tego znaku często cechuje charyzma oraz wyjątkowa twórczość, co odzwierciedlało się także w karierze Majewskiego.

Data i miejsce urodzenia

Janusz Majewski urodził się 5 sierpnia 1931 roku we Lwowie, znajdującym się obecnie w obwodzie lwowskim na Ukrainie. To miasto miało znaczący wpływ na formowanie się jego osobowości i przyszłej twórczości.

Data i miejsce śmierci

Janusz Majewski zmarł 10 stycznia 2024 roku w Warszawie. Po śmierci pochowany został na cmentarzu Wojskowym na Powązkach w Warszawie, w kwaterze D 31-TUJE-3.

Kariera

Kariera Janusza Majewskiego trwała od roku 1956 do 2024 i obejmowała reżyserię filmową, pisarstwo, działalność akademicką oraz pracę społeczną. Rozpoczął od debiutu telewizyjnego („Awatar, czyli zamiana dusz”), szybko zdobywając uznanie filmem „Sublokator”.

Był wykładowcą Państwowej Wyższej Szkoły Filmowej w Łodzi, rektorem Warszawskiej Szkoły Filmowej oraz prezesem i honorowym prezesem Stowarzyszenia Filmowców Polskich. Działalność łączył z reżyserią teatrów telewizyjnych i pracą pisarską.

Współpracował z wieloma sławnymi artystami, co przełożyło się na liczne sukcesy filmowe i publikacje książkowe, docenione nagrodami w kraju i za granicą.

Najważniejsze dokonania filmowe

Janusz Majewski jest autorem takich filmów jak „Sublokator” (nagroda FIPRESCI), „Zaklęte rewiry” (nagroda na festiwalu w Panamie), „Sprawa Gorgonowej”, „C.K. Dezerterzy”, „Mała matura 1947”, „Excentrycy, czyli po słonecznej stronie ulicy” i „Czarny mercedes”. Jego dorobek obejmuje filmy fabularne, kryminały, adaptacje literackie oraz kino historyczne.

Zrealizował również kultowy serial „Królowa Bona” oraz utwory oparte częściowo na własnych doświadczeniach („Mała matura 1947”). Jego produkcje zdobywały uznanie zarówno w Polsce, jak i na arenie międzynarodowej.

Działalność akademicka i okołofilmowa

Był wykładowcą Państwowej Wyższej Szkoły Filmowej w Łodzi w latach 1969–1991 oraz rektorem Warszawskiej Szkoły Filmowej w latach 2012–2024. Prowadził również działalność organizacyjną, pełniąc funkcję prezesa Zarządu Głównego Stowarzyszenia Filmowców Polskich oraz honorowego prezesa tej instytucji.

Działalność teatralna

Jako autor i reżyser zrealizował sztukę „Upiór w kuchni”, posługując się przy tym pseudonimem Patrick G. Clark. Reżyserował spektakle Teatru Telewizji, adaptując dzieła takich autorów jak Stanisław Wygodzki, Halina Auderska, Nikołaj Gogol, Albert Camus, Molière i Agatha Christie.

Twórczość literacka

Janusz Majewski był także uznanym pisarzem. Wśród jego publikacji znajdują się „Retrospektywka”, „Ostatni klaps. Pamiętnik moich filmów”, „Mała matura”, „Czarny mercedes”, „Ekshibicjonista. Opowiadania nie tylko erotyczne”, „Maleńka. Opowiadania” i inne. Jego książki obejmują zarówno eseistykę, autobiografie, jak i prozę fikcyjną.

Rodzina

Od 1960 do 2011 roku Janusz Majewski był mężem Zofii Nasierowskiej. Miał dwoje dzieci: córkę Annę Klarę, która jest pisarką, oraz syna Pawła. Rodzina odgrywała istotną rolę w jego życiu, często przenikając do jego twórczości.

Nagrody i wyróżnienia

Otrzymał liczne nagrody zarówno w kraju, jak i za granicą. Do najważniejszych należą: nagroda FIPRESCI za filmy „Awatar, czyli zamiana dusz” i „Sublokator”, nagroda za reżyserię na festiwalu w Panamie, Platynowe Lwy za całokształt twórczości (2016), jak również wysokie odznaczenia państwowe, m.in. Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski oraz Złoty Medal „Zasłużony Kulturze Gloria Artis”.

Upamiętnienie i miejsce pochówku

Po śmierci Janusz Majewski został pochowany na cmentarzu Wojskowym na Powązkach w Warszawie (kwatera D 31-TUJE-3). Ten prestiżowy cmentarz jest miejscem spoczynku wielu wybitnych polskich twórców, co podkreśla rangę Majewskiego w polskiej kulturze.

Inne informacje

Był przyjacielem Romana Polańskiego jeszcze z czasów studenckich. Angażował się w działalność społeczną i obywatelską, m.in. jako członek komitetu poparcia Bronisława Komorowskiego w wyborach prezydenckich w 2010 i 2015 roku.

Jarosław Boberek
Jarosław Jakimowicz
Jarosław Lis
Jason Bateman
Jason Newsted